İngiltere Gıda Standartları Kurumu (FSA) dondurulmuş gıdaların sağlıklı tüketimi ile ilgili soruları yanıtladı. İşte FSA uzmanlarının dondurulmuş gıdalarla ilgili ipucu ve uyarıları:
1. Gıda yalnızca alındığı gün mü dondurulur?
Bir FSA araştırmasına katılanların yüzde 43’ü öyle olduğuna inanıyor ama kuruma göre bu bilgi yanlış.
FSA uzmanlarına göre, gıdalar son kullanım tarihine kadar her an dondurulabilir. Gıda bekledikçe tazeliğinden kaybettiği için zamanla besin değeri düşebilir ama tehlikeli değil.
2. Gıda derin dondurucuda uzun süre beklerse bozulur mu?
FSA araştırmasına göre halkın yüzde 38’i gıdaların derin dondurucuda da bozulabileceğine inanıyor.
Ancak FSA Genel Müdürü Steve Wearne’e göre bu doğru değil. Wearne, “Zamanla buz kristallerinin artması yüzünden gıdanın tadı ve dokusu değişse de besin zehirlenmesi riski yok. Gıda derin dondurucuda güvendedir ama zamanla kalitesi düşer. Dolayısıyla da dondurulduktan sonra 3-6 ay içinde tüketilmesini tavsiye ediyoruz. Tabii paketlenmiş hazır gıdaların üzerindeki etiketlere de bakılmasında fayda var” diyor.
3. Gıdayı çözdürdükten sonra ne kadar zamanda tüketmeliyiz?
Bakteri türlerinin çoğu, derin dondurucuda ölmüyor. Ancak düşük ısı ve susuzluk yüzünden pasif hale geçiyor. Bu nedenle gıdanın buzu çözüldüğünde bozulma süreci de yeniden başlıyor.
Steve Wearne, “Derin dondurucu, gıdalar için kumandadaki ‘bekle’ düğmesi gibidir. Zamanı durdurur. Ama buzu çözülünce, duran zaman yeniden akmaya başlar. Bu nedenle gıdaları ancak yiyeceğiniz zaman çözdürün, buzu tamamen çözüldükten sonra da 24 saat içinde yiyin” önerisinde bulunuyor.
4. Dondurulmuş gıdayı çözdürmek için en iyi yöntem hangisi?
Bakteriler genel olarak sıcak ortamlarda ürediği için gıdayı yavaş yavaş çözdürmek en iyisi. Aksi halde bakterilerin hızla artması riski var. FSA’ya göre en güvenli yöntem, kullanmadan bir gece önce buzdolabına aktararak orada çözdürmek.
5. Bir gıdayı ikinci kez dondurmak tehlikeli mi?
Dondurulup çözülmüş gıda bozulma sürecine kaldığı yerden devam ediyor. Ancak çözüldükten sonra yeniden dondurulursa, ikinci kez çözüldüğünde bakteriler çok hızla çoğaldığı için zehirlenme riski artıyor.
Dondurulup çözülen gıda pişirilmişse örneğin çiğ tavuktan bir yemek yapılmışsa, o zaman zararlı bakteriler ölüyor ve gıdanın yeniden dondurulması riskli olmuyor.
6. En besleyici dondurulmuş gıdalar nasıl seçilir?
Dondurulmuş meyve ve sebzeler, en olgun hallerinde dondurulduğu için besin içerikleri kilitlenir, yani taze ürünler kadar besleyicidirler. Bu nedenle, taze ürünlerle aynı vitamin ve mineralleri sağlayarak kullanışlı ve çok besleyici bir seçenek olabilirler. Sadece etiketleri kontrol ettiğinizden veya sos eklenmemiş meyve ve sebzeleri aradığınızdan emin olun çünkü soslar çok fazla sodyum, eklenmiş şeker, doymuş yağ veya katkı maddesi içerebilir. Beslenme ve Diyetetik Akademisi Sözcüsü Kimberly Snodgrass, “Dondurulmuş meyve ve sebzeler, taze meyve ve sebzelere sağlıklı ve ekonomik bir alternatiftir. Eklenmiş soslu dondurulmuş sebzelerden ve eklenmiş şekerli dondurulmuş meyvelerden kaçının” önerisinde bulunuyor.
7. Dondurulmuş gıdalar nasıl saklanır?
ABD Tarım Bakanlığı (USDA), ambalaj türünün dondurulmuş gıda kalitesini belirleyebileceğini vurguluyor. Dondurulmuş sebzelerin paketini açarsanız veya dondurulmuş yemekleri orijinal ambalajlarından çıkarırsanız, bu paketleri herhangi bir gıdayı saklamak için sardığınız gibi sardığınız sürece tekrar dondurabilirsiniz.
Dondurulmuş haldeyken herhangi bir orijinal ambalaj yırtılırsa veya açılırsa, yenmesi hala güvenlidir. Ancak tadı ve kaliteyi korumak için yiyecekleri düzgün bir şekilde sarın veya hava geçirmez bir kap veya torbada saklayın. Yavaş dondurma büyük, bozucu buz kristalleri (yani, dondurucu yanığı) oluştururken, hızlı dondurma büyük buz kristallerinin ürün boyunca oluşmasını önlediği için bunu hızlı bir şekilde yaptığınızdan emin olun. Yiyecekleri hızlı bir şekilde dondurmak için henüz tamamen donmamış yiyecekleri üst üste koymamaya çalışın. Bunun yerine, katı bir şekilde donana kadar tek bir katman halinde yayın; daha sonra, yerden tasarruf etmek için üst üste koyabilirsiniz.
Yiyecekleri çözdürüp fikrinizi değiştirirseniz, pişirmeden tekrar dondurmak güvenlidir . Çözülme sırasında nem kaybı nedeniyle tadı değişebilir, ancak sizi hasta etmez.
8. Dondurucunuzdaki yiyecekler ne kadar süreyle yenebilir?
USDA’ya göre sürekli olarak -18 C’da saklanan yiyecekler, her zaman güvenli olacaktır. Saklama süresi yiyecek kalitesini etkileyecektir; bazı yiyecekler diğerlerinden daha hızlı nem kaybeder; ancak yiyeceklerin güvenliği etkilenmez. Ve nem konusuna gelince: Dondurucu yanığı yiyecekleri güvensiz hale getirmez; sadece kuru alanlarla sonuçlanır. Bu, hava yiyeceğin yüzeyiyle temas ettiğinde derimsi, gri-kahverengi lekeler olarak ortaya çıkar. Dondurucu yanığı olan bölümleri pişirmeden önce veya sonra kesin. USDA, yiyecekler dondurucuda ciddi şekilde yanmışsa kalite endişeleri nedeniyle atılması gerekebileceğini söylüyor.
Bu sayede dondurucunuzda bulunan dondurulmuş gıdalar konusunda kendinizi güvende hissedebilirsiniz. Ancak dondurulmuş gıdaları çözdürdüğünüzde mikropların tekrar aktivite kazanıp çoğalabileceğini ve gıda kaynaklı hastalık riski oluşturabileceğini unutmayın. Başka bir deyişle, çözülmüş gıdalara tıpkı bozulabilir gıdalar gibi davranın